Website voor juristen

Meld misdaad anoniem is volksverlakkerij

maandag, 17 september 2007 door Job Knoester

Begin september 2007 berichtte diverse media over "Meld Misdaad Anoniem". Deze instantie vindt zichzelf een groot succes, zo las ik. Ze bestaan inmiddels vijf jaar. Tijd voor een feestje? Niet iedereen is altijd enthousiast geweest over deze organisatie. En ja, strafpleiters stonden vooraan met bakken vol kritiek. Komt dat laatste nu omdat wij strafrechtmensen beschikken over een bepaalde mate van azijnpisserij en vaak klagen over onrecht of zit het dieper?

Als ik kijk naar de website: www.meldmisdaadanoniem.nl wordt het al snel iets duidelijker.

Partners van dit doorgeefluik zijn natuurlijk alle politiekorpsen, maar ook bijvoorbeeld de AIVD, de Koninklijke Marechaussee en de FIOD. Zeg maar de noodzakelijk kwaden in de maatschappij. Net als wij juristen eigenlijk moet ik eerlijkheidshalve toegeven. Een kritische blik lijkt mede hierdoor echter wel op zijn plaats. Immers, wie controleert de overheid?

Iemand aanhouden en uren of dagen opsluiten op het politiebureau mag gelukkig niet zomaar. Er moet op zijn minst sprake zijn een redelijk vermoeden dat de betrokkene een ernstig strafbaar feit heeft gepleegd. Wat nu als een politieambtenaar dat redelijke vermoeden niet hard kan maken, doch het slechts aanvoelt op zijn klompen? Dat kan uiteraard geen reden zijn om iemand op te pakken. Een anonieme tip kan dan gewicht in de schaal leggen. Kunnen we uitsluiten dat bijvoorbeeld politiemensen zelf gebruik maken van de tiplijn om vervolgens de handen min of meer vrij te hebben? Het zal geen regel zijn, maar aan de andere kant steek ik mijn handen niet in het vuur dat de recherche roomser is dan de paus. Voor een verdediger in een strafzaak wordt het welhaast onmogelijk deugdelijk controlewerk te verrichten ten aanzien van de vraag hoe in voorkomende gevallen een strafrechterlijk onderzoek is begonnen.

En wat te denken van dat andere veel gehoorde kritische geluid: de situatie dat buurman één ruzie heeft met buurman twee. Of de man die wraak wil nemen omdat zijn vrouw een slippertje heeft gemaakt. Binden we voor deze buurman of getroffen echtegenoot niet de kat te veel op het spek met de lijn Meld Misdaad Anoniem? Tegenwoordig is een telefoontje met de strekking dat de mannelijke buren steeds vaker in een jurk lopen en luisteren naar Arabische muziek bijna al genoeg voor de inzet van een arrestatieteam. Hele treinen worden immers stilgezet voor mannen met jurken en baarden.

Wat mij betreft zijn er nogal wat kritische noten te kraken over de vraag of een anonieme lijn zoals M. waar de politie partner van is moet kunnen in een rechtstaat. Daar komt bij dat ik altijd kritisch heb gestaan tegenover het verhaal dat er werkelijk sprake zou zijn van anonimiteit. www.meldmisdaadanoniem.nl zegt daarover onder andere: "M. kan geen gegevens verstrekken over de beller. Het belang van de anonimiteit van de melder weegt voor ons altijd zwaarder dan de kwaliteit van de melding". Echter, regelmatig zie ik in strafdossiers dat van telefoonnummers historische gegevens kunnen worden opgevraagd. Aldus kan bijvoorbeeld worden bekeken wie wanneer belde naar een bepaald nummer. Zo af en toe vroeg ik me af waarom dan niet bijvoorbeeld de historische gegevens van het telefoonnummer van de lijn M. zouden kunnen worden opgevraagd. Deze vraag was niet heel vreemd, zo viel mij recentelijk op. In de Nieuwsbrief Strafrecht nummer vijf van dit jaar wordt aandacht besteed aan het tiende supplement bij het handboek voor de opsporingspraktijk. Hierin wordt duidelijk dat de Centrale Toetsingscommissie (bestaand uit leden van het OM en de politie) het college van procureurs-generaal adviseert over onder andere:"het opheffen van de anonimiteit (M-lijn) door middel van het vorderen van inlichtingen bij telecommunicatieaanbieders dan wel het gebruik van reeds verkregen inlichtingen".

Uit diverse bronnen maak ik op dat inmiddels in ieder geval eenmaal door justitie daadwerkelijk is overwogen de personalia van een anonieme melder te achterhalen. Dat dit allemaal kan in heel zware zaken wordt evenwel niet duidelijk op www.meldmisdaadanoniem.nl. Het idee achter die site is namelijk onder andere mensen met angst over de streep te trekken. Mijn idee zou zijn om dan wel open en eerlijk te zijn. Meld dan ook dat nooit helemaal kan worden beloofd dat je echt anoniem zult blijven als het om serieuze zaken gaat. Zo lang dat niet gebeurt worden mensen voor de gek gehouden en is er sprake van pure volksverlakkerij. Dat komt dan nog eens boven de principiële bezwaren zoals ook veel strafpleiters die hebben. Mijn conclusie is dan ook dat vijf jaar Meld Misdaad Anoniem mooi is geweest. Er is een tijd van komen en een tijd van gaan.

Reactie (1)

geschreven door Nanko Kiel, 15 juni 2010, 21:18
Hallo,
Heel interessant artikel. Zou er graag gebruik van willen maken op mijn weblog. Zit namelijk nog naar een vaste gastschrijver te zoeken. Vooral in juridische hoek omdat ik zel;f ook veel met rechtzaken in aanraking kom.... Wellicht?

Schrijf reactie. Reacties worden eerst door de webmeester van Mr. gecontroleerd alvorens deze geplaatst worden. Anonieme reacties worden niet geplaatst.
feedToon/Verberg reactie formulier

busy
< Vorige   Volgende >