Juridisch nieuws

Digitaal strafdossier leidt tot gezondheidsklachten

Beeld: Depositphotos

Terwijl de digitalisering van de civiele rechtspraak stilligt, wordt in de strafrechtspraak steeds meer met digitale dossiers gewerkt. Uit recent onderzoek blijkt dat dit wel wat vergt van Rechtspraakmedewerkers: zo’n driekwart rapporteert gezondheidsklachten en 60 procent vindt dat zijn productiviteit is gedaald ten opzichte van werken met papieren dossiers.

De digitalisering van de strafrechtspraak gaat hard sinds de Rechtspraak en Openbaar Ministerie daar in 2013 mee begonnen. In totaal wordt 92 procent van de zaken digitaal afgehandeld: alle kantonstrafzaken en 96 procent van de politierechterzaken zijn digitaal. Het aantal digitale meervoudigekamerzaken ligt inmiddels op 30 procent.

Pieter van Riemsdijk
Pieter van Riemsdijk (IVO Rechtspraak / rechtbank Midden-Nederland)

Door de digitalisering is de manier van werken voor medewerkers in de strafsector veranderd. Zij moeten steeds meer lezen van beeldschermen, en steeds meer werken met digitale systemen. Om te bekijken hoe zij dit ervaren, is onderzoek gedaan naar de ergonomische aspecten en de gebruikersbeleving bij het werken met digitale strafdossiers, vertelt de Utrechtse strafrechter Pieter van Riemsdijk. Hij geeft bij ict-organisatie IVO Rechtspraak leiding aan het digitaliseringsprogramma in het strafrecht. “We zijn de digitalisering in het strafrecht heel stapsgewijs aan het implementeren en wilden graag weten hoe het in de praktijk wordt ervaren en waar knelpunten zitten. Vandaar dit onderzoek.”

Nader onderzoek

Aan het onderzoek werkten 365 rechters, raadsheren en juridisch medewerkers mee. 60 tot 85 procent van hen gaf aan gezondheidsklachten te ervaren bij het werk, ze hebben onder meer last van armen, nek, schouders, ogen, hoofdpijn of stress. De meeste van die klachten waren nog niet aanwezig voordat werd gewerkt met digitale dossiers.
“Deze gezondheidsklachten vragen nadere aandacht”, aldus Van Riemsdijk. “Er is in het onderzoek naar gevraagd om een eerste beeld te krijgen, maar daarbij is niet gekeken naar de mate waarin men klachten heeft. Heeft iemand enig ongemak, bijvoorbeeld een keer droge ogen of pijnlijke polsen, of gaat het om voortdurende ernstige klachten die het werk echt belemmeren? Dat laatste komt natuurlijk wel eens voor, maar gelukkig niet vaak.”

Minder productief

Een opvallende uitkomst van het onderzoek is dat 60 procent van de respondenten vindt dat hun productiviteit lager is als zij met een digitaal dossier dan met papier werken. Ze hebben vooral moeite met het structureren van een dossier en het navigeren door het dossier. Overigens blijkt dit medewerkers van sommige rechtbanken meer moeite te kosten dan bij andere rechtbanken. “Waar die verschillen in zitten zullen we nog moeten uitzoeken”, zegt Van Riemsdijk. Hij denkt dat het misschien te maken heeft met hoe veranderingen worden aangeboden. “Toen we bij de rechtbank Midden-Nederland met digitale dossiers startten, printten we de dossiers ook uit. Men kon zelf kiezen welke men gebruikte. Na een paar maanden was het: jullie kunnen nu wel ophouden met dat printen.”

Digitale zittingszaal

Ook werd gekeken naar de tevredenheid over de werkplek. Over de werkplekken bij de gerechten blijkt de meerderheid tevreden, maar over de digitale zittingszaal zijn nogal wat deelnemers aan het onderzoek niet goed te spreken. Zij hebben daar last van de weerspiegeling van licht in beeldschermen, geven aan slecht contact met de verdachte te kunnen maken door de beeldschermen op het bureau en vinden het ruimtegebrek voor papieren vervelend.

Kapitaal

De onderzoekers doen een aantal aanbevelingen om de situatie te verbeteren, zo moet er bijvoorbeeld meer aandacht komen voor voorlichting en preventie op het gebied van gezond werken. Inmiddels is IVO Rechtspraak met de uitkomsten van het onderzoek aan de slag gegaan. Van Riemsdijk: “Dit onderzoek geeft goed aan waar de knelpunten zitten en waarmee we aan de slag moeten. Het laat zien dat er op verschillende fronten winst te behalen is, door bijvoorbeeld betere apparatuur, training en ondersteuning.” Zo is inmiddels al een nieuwe mappenstructuur ingevoerd die het navigeren en doorzoeken van dossiers verbetert. “We willen spullen maken die goed functioneren én waar mensen niet ziek van worden als ze ermee werken. Tenslotte zijn zij het kapitaal van de Rechtspraak.”

Wilt u geen belangrijk juridisch nieuws meer missen?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Over de auteur

redactie Mr.

redactie Mr.

Recente vacatures

Recente vacatures

Winkelmand