Het beeld is inmiddels duidelijk: het aantal sociaal advocaten neemt jaar op jaar verder af, met name de jonge aanwas blijft achter. Ook de Raad voor Rechtsbijstand haalt dit gegeven aan in zijn jaarverslag over 2025. Zo’n 17 procent van de sociaal advocaten dat tien of meer toevoegingen deed is jonger dan 35. Ongeveer een derde van hen bereikt binnen elf jaar de pensioengerechtigde leeftijd.
Vergoedingen
Het rapport van de commissie Van der Meer II (Veranderde tijden, voorjaar 2025) heeft het stelsel financieel gezien wel iets aantrekkelijker gemaakt voor sociaal advocaten. De vergoeding voor gesubsidieerde rechtsbijstand is vanaf 1 februari 2026, bij eenpersoonspraktijken in overeenstemming met de door de overheid beloofde schaal 12, trede 10. Maar advocaten die in kantoorverband werken halen dit echter nog niet, constateert de RvR in zijn jaarverslag. Een kantoortoeslag – geadviseerd door Van der Meer – is volgens de RvR nodig, zodat nieuwe kantoren levensvatbaar kunnen zijn. Daarmee kunnen sociaal kantoren ook worden gevraagd een regionale functie op zich te nemen, zodat diverse specialisaties ook daar kunnen worden bereikt. De slechte vergoedingen zijn zeker voor jongere advocaten een belangrijke reden om te stoppen als sociaal advocaat.
Impuls
In 2025 zette de RvR verder in op versterken van het aanbod van de sociale advocatuur. Om de instroom van sociaal advocaten een impuls te geven zijn diverse activiteiten om de bekendheid het vak bij studenten aan universiteiten en hogescholen te verbeteren, uitgebreid, zoals een twintigtal gastcolleges, moot courts en workshops. Tevens zijn er twee stages bij de RvR aangeboden om kennis te maken met de sociale advocatuur en de keten van gesubsidieerde rechtsbijstand. In 2025 is een verkenning gedaan naar de mogelijkheden voor het aanbieden van stages voor studenten aan hogescholen en universiteiten en een vergoeding voor de begeleider in de sociaal advocatuur. In 2025 trad ook een nieuwe subsidieregeling beroepsopleiding sociaal advocaten (jonge aanwas) in werking, en deze werd volledig gebruikt. Inmiddels hebben ruim 700 advocaat-stagiairs die de stage van hun beroepsopleiding in de sociaal advocatuur afrondden, hiervan gebruikgemaakt.
Toevoegingen
In 2025 was 32,2% van de bevolking in Nederland Wrb-gerechtigd. Er werden 389.192 toevoegingen afgegeven, minder dan in 2024 (398.090). Het aantal advocatenkantoren in het stelsel bedroeg in 2025 3.204. in 2024 was dit aantal 3.248. Binnen het asielrecht werden in 2025 de meeste toevoegingen afgegeven: bijna 40.000. Daar waren 420 advocaten bij betrokken en 34.668 rechtzoekenden. Dit werd gevolgd door het aantal toevoegingen binnen het vreemdelingenrecht: 23.412 (555 advocaten, 15.928 rechtzoekenden). Het aantal binnen slachtofferzaken, het huurrecht en het arbeids- en ontslagrecht schommelde rond de 11.000.
Mediations
Het aantal gesubsidieerde mediations bedroeg in 2025 14.178, vergelijkbaar met 2024 (14.566). Daarvan was 99,5% echtscheidingsgerelateerd. Het stelsel kenden in 2025 678 mediators, een jaar eerder waren dat er nog 702. In 2025 bedroeg het aantal gestarte Wsnp-zaken 2.526, tegen 2.361 een jaar eerder. In 2025 wist 93 procent de Wsnp met een schone lei te beëindigen. In 2025 waren er 179 ingeschreven bewindvoerders. In 2024 waren dat er 199.
Lees hier het jaarverslag van de Raad voor Rechtsbijstand.
