Op 8 januari 2026 maakte het College van Toezicht Advocatuur met de publicatie van zijn werkplan bekend dat het gebruik van juridische AI-tools voortaan expliciet onderdeel wordt van het toezicht binnen de advocatuur. AI-gebruik wordt daarmee ingebed in het bestaande toezichtskader.
Voor de praktijk betekent dit dat het gebruik van AI kan terugkomen binnen reguliere toezichtmomenten. De controles vinden plaats via de lokale dekens, onder meer in het kader van kantooronderzoeken, vragenlijsten, nadere uitvragen en – waar daartoe aanleiding bestaat – kantoorbezoeken.
AI verschuift daarmee van een innovatiethema naar een vast aandachtspunt binnen de professionele inrichting van advocatenkantoren.
Wat verandert er in de praktijk?
De aankondiging betekent dat kantoren niet alleen moeten kijken naar wat AI kan, maar vooral naar hoe AI wordt gebruikt. Het gaat om de inrichting van processen, verantwoordelijkheden en waarborgen. Kantoren moeten kunnen toelichten hoe AI is ingebed in hun kantoorvoering en hoe zij omgaan met risico’s, kwaliteit en vertrouwelijkheid.
Vijf tips voor advocaten
Op basis van de AI-aanbevelingen van de NOvA zijn dit vijf praktische aandachtspunten waarop naar verwachting zal worden gelet:
- Verwerk uitsluitend strikt noodzakelijke informatie.
Maak bewuste keuzes over welke gegevens u invoert in juridische AI-tools en verwijder niet-noodzakelijke informatie door documenten te anonimiseren of te pseudonimiseren.
- Borg voldoende AI-deskundigheid binnen kantoor.
Zorg dat gebruikers weten hoe AI werkt, wat de beperkingen en risico’s zijn en hoe AI verantwoord wordt toegepast.
Informeer cliënten over het gebruik van AI.
- Wees transparant over het feit dat en de wijze waarop AI binnen het dossier wordt ingezet.
-
Houd altijd menselijke controle op de output. De advocaat blijft volledig verantwoordelijk voor inhoud, duiding en eindproduct.
-
Richt AI-gebruik structureel in binnen kantoorprocessen.
Leg vast wie AI gebruikt, waarvoor en onder welke voorwaarden, in een kantoorbreed AI-beleid.
Hoe LegalPA hierbij helpt
Een terugkerend aandachtspunt binnen toezicht is de omgang met vertrouwelijke informatie. Dat geldt niet alleen in Nederland, maar ook in de landen om ons heen. In al deze kaders is anonimisering en pseudonimisering steeds de norm.
LegalPA ondersteunt advocatenkantoren specifiek bij de eerste twee punten. LegalPA is een juridische AI-tool waarin anonimisering standaard is ingebouwd, zodat alleen strikt noodzakelijke informatie wordt verwerkt. Daarnaast biedt LegalPA gratis cursussen en praktische uitleg, zodat gebruikers hun AI-deskundigheid structureel kunnen versterken.
Zo helpt LegalPA kantoren om AI niet alleen efficiënt, maar ook professioneel en toekomstbestendig in te zetten.
.gif)
