Dat schrijft minister van Binnenlandse Zaken Pieter Heerma in een Kamerbrief over de subsidieregeling voor rechtsbijstand bij mijnbouwschade. Sinds 2023 kunnen gedupeerden in Groningen en Noord-Drenthe kosteloos een advocaat of mediator inschakelen bij procedures rond schade en versterking.
Vergoeding
Advocaten ontvangen binnen de regeling in beginsel 40 punten per zaak én per fase. Dat geldt bijvoorbeeld afzonderlijk voor een zienswijze, bezwaar of beroep. De vergoeding is bewust forfaitair: ingewikkelde zaken waarin meer dan veertig uur wordt gewerkt, moeten worden gecompenseerd door eenvoudigere zaken die minder tijd kosten.
Maar uit nieuw onderzoek van het Kenniscentrum Stelsel Gesubsidieerde Rechtsbijstand ontstaat twijfel of die verhouding in alle gevallen goed uitpakt. Bij vijftig onderzochte beroepsprocedures tegen schadebesluiten van het Instituut Mijnbouwschade Groningen besteedden advocaten gemiddeld 21 uur per zaak. Daarmee is de vergoeding van 40 punten volgens de minister voor dit type zaken “in veel gevallen ruimer” dan het daadwerkelijk bestede aantal uren.
Ander beeld
Dat betekent nog niet dat mijnbouwadvocaten structureel te veel betaald krijgen. De onderzoekers waarschuwen dat de 21 uur zelfs een onderschatting kan zijn: op de peildatum waren juist enkele langer lopende en complexere zaken nog niet afgerond. Ook zegt het onderzoek niets over bijvoorbeeld bezwaarprocedures, zienswijzen of versterkingszaken.
Het kabinet trekt daarom nog geen conclusies over de vergoeding voor alle mijnbouwzaken. Opvallend is bovendien dat eerder onderzoek een ander beeld gaf. In een rapportage uit 2025 zei ongeveer twee derde van zeventien ondervraagde advocaten gemiddeld rond de veertig uur per toevoeging kwijt te zijn. Zij wezen er daarbij op dat eenvoudige dossiers de veel arbeidsintensievere zaken moesten compenseren.
Vastgoed
Toch ziet Heerma meer aanwijzingen dat de vergoeding in bepaalde gevallen te royaal kan uitpakken. Zo zijn er signalen over advocaten die voor vastgoedondernemingen meerdere vergelijkbare woningen in één appartementencomplex of straat behandelen. Na de eerste zaak kost iedere volgende bezwaar- of beroepsprocedure volgens de minister minder tijd, terwijl voor elke zaak opnieuw de volledige 40 punten kunnen worden gedeclareerd.
Het kabinet gaat daarom onderzoeken of bij zulke zaken steeds een volledige vergoeding passend is. Mogelijke maatregelen voor deze categorie worden zelfs al onderzocht voordat de bredere evaluatie is afgerond. Het kabinet wil voor de zomer van 2027 rapporteren over de evaluatie. Dan moet duidelijker worden of de 40 punten nog aansluiten bij het werk dat de advocaten daadwerkelijk verrichten.
