Gefeliciteerd met uw nieuwe functie! U fietste voorafgaand aan uw eerste werkdag langs alle 32 gemeenten in het arrondissement. Waarom wilde u het gebied op die manier leren kennen, en wat heeft u onderweg gezien of geleerd dat u achter een bureau niet had ontdekt?
“Als rechtbankpresident vind ik het belangrijk om te weten wat de samenleving van ons nodig heeft. Dan moet ik eerst weten hoe de omgeving waarin wij ons werk doen, eruit ziet. Door te fietsen ervaar je je omgeving heel goed, en heb je de tijd om alles in je op te nemen. Dus heb ik samen met mijn vrouw op de racefiets Noord-Holland verkend. Ik kon goed het landschap en alle activiteiten op me in laten werken, van visserij tot landbouw, van wonen tot bedrijvigheid, inclusief een aantal grote datacenters. Dat lukt je niet van achter een bureau.
Al fietsend heb ik ook gezien dat er nog veel ruimte is. Als iemand ooit nog roept dat Nederland vol is, zeg ik: kom maar naar Noord-Holland, dan zie je dat dat echt niet waar is.”
Was er tijdens die fietstocht een plek, ontmoeting of observatie die u bijzonder is bijgebleven?
“We hebben twee keer overnacht in een huisje bij een boerderij in Andijk, een boerenbedrijf met vijftig koeien. Ik sprak de boer, die vertelde hoe het voor een klein boerenbedrijf is om zich steeds aan te moeten passen aan veranderende regelgeving. Dat gaf mij als krantenlezer een beter begrip van de complexiteit van de discussie over klimaat en stikstof.
Een mooi beeld dat me is bijgebleven, was het uitzicht vanaf de Westfriese Omringdijk. Uitkijkend vanaf de dijk zie je hoe ook dat vlakke land reliëf en diepte krijgt.”
U zei bij uw aantreden dat u uw oor te luisteren wilt leggen bij iedereen die zich inzet voor een sterke rechtsstaat. Bij wie wilt u de komende maanden beslist langsgaan, en wat wilt u van hen horen?
“Zeker bij de voorvechters en ketenpartners die we regelmatig tegenkomen in ons werk, zoals burgemeesters, politie, OM, advocatuur en journalisten. Maar ook bij de organisaties die soms wat minder in beeld zijn, zoals buurtorganisaties in een wijk als Poelenburg in Zaandam, waar we het komende jaar beginnen met wijkrechtspraak. Ook sta ik open voor contact met de informele leiders, de mensen die het cement zijn in de wijken. Daar ga ik naar op zoek.”
U werkte bijna 25 jaar bij de rechtbank Amsterdam, eerst als rechter en later als bestuurder. Wat neemt u uit Amsterdam mee naar Noord-Holland, en wat wilt u juist bewust anders doen?
“Ik neem graag wat Amsterdams lef mee. Ik heb van nature de neiging om snel ergens iets van te vinden, maar in deze voor mij geheel nieuwe organisatie en omgeving wil ik de eerste periode vooral luisteren en even op mijn handen zitten.”
Wat ziet u als de grootste bestuurlijke uitdaging voor de rechtbank Noord-Holland in de komende jaren, en wat wilt u over vijf jaar bereikt hebben op dat dossier?
“We hebben nu al schaarste aan personeel, dat geldt overigens voor de hele rechtspraak. De komende vijf jaar wordt dat door de vergrijzing en concurrentie op de arbeidsmarkt mogelijk nog erger. Nog harder werken lukt niet, want dat doen we al. De uitdaging is dan ook om slimmer te werken, beter te kiezen en zo goed mogelijk aan te sluiten bij de behoeften van de Noord-Hollandse samenleving. Daar hoort ook verantwoord gebruik van AI bij, dat we vanaf het ontwerp vanuit onze eigen kernwaarden moeten ontwikkelen.”
Wat is nog niet over u bekend, wat wel interessant is?
“Mensen die me langer kennen, vragen zich vaak af of ik wel een uitknop heb. Ja, die heb ik. Neem me mee de bergen in en zodra ik boven de boomgrens kom, ontspan ik helemaal. Ik word dan overweldigd door de grootsheid en tijdloosheid van de natuur. Dat relativeert alle dagelijkse beslommeringen.”
Welk boek las u het laatst?
“Nevenwezen van Donald Niedekker. Dit gaat over een Zaanse jongen die opgroeit op de cacaofabriek, en over zijn alter ego op de cacaoplantage. Het gaat over de Zaanstreek, ons koloniale verleden, vluchtelingenproblematiek, en er zit weemoed in naar het idealisme van de jaren ’70. Ik heb het met veel plezier gelezen.”
Wie of wat is in uw juridische carrière uw bron van inspiratie?
“Dat is niet een persoon, maar dat zijn al die rechters, officieren van justitie, advocaten, griffiers, politiemensen en journalisten die na de moord op Derk Wiersum onder beveiliging kwamen te staan. Ook ik heb dat een tijd meegemaakt, dus ik heb een beeld bij hoe beklemmend, stressvol en eenzaam dat kan zijn. Ik heb er groot respect voor hoe al die mensen onder hoogspanning hun rug recht hebben gehouden en vanuit hun eigen rol zijn blijven vechten voor de rechtsstaat. De houding van al die collega’s, van binnen en buiten de rechtspraak, inspireert me. Tot op de dag van vandaag voel ik me erg verbonden met ieder van hen.”
Met welke historische figuur zou u graag eens in gesprek gaan?
“Margaret Hamilton, de vorige week overleden eerste vrouwelijke computerprogrammeur van NASA. Zij is een van de grondleggers van het programmeren. De discussie over AI wordt voornamelijk beheerst door mannen die gedreven worden door hebzucht en ego. Ik zou heel graag met deze wijze en inspirerende vrouw praten over de vraag hoe we zelf weer aan de knoppen kunnen zitten, voor een verantwoorde inzet van AI.”
Als u het voor het zeggen had, dan…?
“… zou ik werk maken van de grote sociale ongelijkheid in de wereld, te beginnen in Nederland. Dat zou hoogstwaarschijnlijk ook veel rechtszaken schelen, omdat te veel mensen nog in het recht gezogen worden vanuit schulden, armoede en ongelijkheid.”
