Dat is herkenbaar voor vrijwel iedere jurist. Zoekwerk is zo verweven met de dagelijkse praktijk dat het zelden als afzonderlijk probleem wordt gezien. Het zit verborgen in dossiervoorbereiding en onderzoek, waardoor de werkelijke omvang vaak onzichtbaar blijft.
Volgens de American Bar Association besteden advocaten gemiddeld 17 tot 18 procent van hun werkdag aan juridisch onderzoek: ongeveer vijf tot tien uur per week. Bij jonge associates loopt dat op tot 35 procent van hun werktijd, ruim veertien uur per week. Die tijd gaat naar het opzoeken van jurisprudentie, het doorzoeken van dossiers en het verifiëren van bronnen. Essentieel werk, maar voor een belangrijk deel repetitief en voorbereidend.
Het Clio Legal Trends Report laat bovendien zien dat advocaten gemiddeld slechts 37 procent van hun beschikbare tijd als facturabel registreren. Zoekwerk valt deels binnen die categorie, maar veel tijd gaat verloren aan het opnieuw vinden van informatie, het doorzoeken van interne systemen en het ordenen van resultaten voordat de inhoudelijke analyse begint.
Naast de financiële impact heeft dit ook gevolgen voor de kwaliteit van het juridische werk. Hoe meer tijd opgaat aan zoeken en structureren, hoe minder ruimte overblijft voor strategische analyse, verdieping en juridisch oordeel.
Legal AI kan juist die voorbereidende fase versnellen door relevante informatie uit jurisprudentie, wetgeving en dossiers sneller te vinden, ordenen en samenvatten. Volgens de ABA Technology Survey 2024 noemt 54 procent van de advocaten tijdsbesparing en efficiëntie als belangrijkste voordeel van AI, terwijl 61 procent van de kantoren met AI een merkbare efficiëntietoename ervaart.
Zo verschuift de focus van zoeken naar denken. Niet doordat AI het juridisch oordeel overneemt, maar doordat het voorbereidende werk aanzienlijk wordt verkort.
Zoekwerk zal altijd onderdeel blijven van de juridische praktijk. De inhoudelijke beoordeling blijft mensenwerk. Maar juist bij routinematige zoek- en ordeningswerkzaamheden kan structurele ondersteuning veel opleveren: niet als bezuiniging op kwaliteit, maar als investering in meer tijd voor de juridische analyse die echt het verschil maakt.
