Soms lijkt het me ontzettend fijn om me eens een dagje niet bewust te zijn van de juridische beren die elke dag mijn pad kruisen. Om me niet op te winden wanneer ik een treinkaartje koop. Bij het kopen van een treinkaartje ga je immers akkoord met het extensieve pakket algemene voorwaarden van de NS, en wie weet wat daar allemaal in staat? Hoewel ik mij ook wel realiseer dat de kans dat je afstand doet van een nier of je eerstgeborene bij het aanschaffen van een retourtje Utrecht verwaarloosbaar is, weet ik het natuurlijk ook niet helemaal zeker. Een onrustig gevoel vind ik dat. Ik heb er over gedacht om mijn eigen set algemene voorwaarden op te stellen en die steeds als ik een overeenkomst aanga met de NS, uitdrukkelijk van toepassing te verklaren. Helaas heb ik nergens een gleuf in de kaartjesautomaat kunnen vinden, waarin ik deze algemene voorwaarden kwijt zou kunnen. Een bewust ontmoedigingsbeleid van de NS, denk ik.
Je hebt een ellendig leven als je steeds alle risico’s van je handelingen wilt kennen en uitsluiten, maar u zult het met mij eens zijn dat het met een juridische baan soms lastig is om de risico’s niet te zien. Een voorbeeld. Ik ben momenteel bezig met de koop van een huis. Een oud huis. En zonder tussenkomst van een makelaar, want dat kost maar geld en hoe moeilijk kan het opstellen van zo’n koopcontract nu helemaal zijn? Nu moet u weten dat een aantal dramatische zaken dat ik momenteel behandel, te maken heeft met het kopen van een leuk oud huis. De kopers zijn bij mij gekomen omdat er problemen zijn ontstaan met (bijvoorbeeld) verborgen gebreken, of verkopers die zich op het laatste moment bedachten. Na de aankoop van een huis wordt er vervolgens een beetje geklust en sluit de ingehuurde loodgieter de afvoer van de wc op de aanvoer van de afwasmachine aan. De stukadoor zakt door de vloer en de verhuizers laten het Wedgwood servies kapot vallen, omdat ze struikelden over de drempel die door de klusjesman nog niet was vastgezet. Helemaal vergeten kan ik al deze risico’s niet, terwijl ik aan mijn eigen koopcontract werk.
Het werkt ook in het dagelijks leven niet prettig, steeds maar op je hoede zijn. Niemand is er bij gebaat wanneer ik, als de dood om dezelfde fouten te maken als mijn cliënten, bij de eerste onduidelijkheid met een ‘wederpartij’, alles schriftelijk begin vast te leggen en te bevestigen. Hopeloos gênant, vindt mijn vriend de vetes die ik heb met de bank, de notaris en de verhuizers. Deels heeft hij natuurlijk gelijk, omdat ik misschien wat voorbarig ben met het vastleggen van afspraken en ik het lastig vindt om me in mijn contacten niet als jurist, maar als prettige gesprekspartner op te stellen. Anderzijds: ik heb nu eenmaal ooit bij contractenrecht geleerd dat je als jurist sneller aansprakelijk bent omdat er van je verwacht wordt dat je meer kennis van zaken hebt. Eigenlijk heb ik nooit uitgezocht of dit ook in de praktijk wordt toegepast, maar het zou zomaar kunnen dat een rechter er rekening mee houdt en dan kan je maar beter voorbereid zijn.
