Juridisch nieuws

Slachtofferrechten verder uitgebreid

Foto: Geert Snoeijer

Er komt een verschijningsplicht voor verdachten van ernstige zeden- en geweldsmisdrijven die in voorlopige hechtenis zitten. Zij moeten aanwezig zijn op de terechtzitting en bij de uitspraak in hun zaak. In de toekomst mag ook de stieffamilie van een overleden slachtoffer gebruik maken van het spreekrecht. Dit zijn de twee meest in het oog springende onderdelen uit het wetsvoorstel uitbreiding slachtofferrechten dat 28 juni in consultatie is gegaan.

Met het wetsvoorstel wordt de positie van slachtoffers in het strafproces verder versterkt. Het is een nadere uitwerking van het Regeerakkoord en de Meerjarenagenda slachtofferbeleid 2018-2021, die minister Sander Dekker voor Rechtsbescherming eerder dit jaar presenteerde.

Over het belang van de verschijningsplicht zegt Dekker het volgende: “Het is belangrijk dat de verdachte aanwezig is en aanhoort wat het Openbaar Ministerie, het slachtoffer en de rechter naar voren brengen. Zijn aanwezigheid kan ertoe bijdragen dat het slachtoffer zich serieus genomen voelt.”
Op dit moment is in het Wetboek van Strafvordering – behalve voor jeugdige verdachten − geen verschijningsplicht opgenomen. Toch biedt de wet de rechter wel de mogelijkheid om de aanwezigheid van de verdachten af te dwingen. Hij kan zowel voorafgaand als tijdens de behandeling ter terechtzitting, bevelen dat de verdachte bij de terechtzitting verschijnt. Bovendien kan de medebrenging van de verdachte worden gelast, met de uitvoering waarvan het openbaar ministerie en de politie zijn belast. De minister vindt die mogelijkheden echter te beperkt, zo blijkt uit de memorie van toelichting op het wetsvoorstel.

In het wetsvoorstel wordt de wettelijk aangeduide kring van spreekgerechtigden uitgebreid, zodat ook de stieffamilie van een overleden slachtoffer daaronder komt te vallen. De minister wil daarmee recht doen aan het feit dat steeds meer kinderen opgroeien in een samengesteld gezin. Sommige kinderen worden al van jongs af aan grootgebracht door opvoeders die geen bloedverwanten zijn, maar wel een nauwe band met hen hebben. Overigens gaat het niet alleen om stiefouders, maar ook om stiefbroers en -zussen.

Ook wordt een beperkt spreekrecht tijdens de tbs-verlengingszitting voorgesteld. Slachtoffers kunnen zich dan uitlaten over de bijzondere voorwaarden die aan de voorwaardelijke beëindiging van tbs met dwangverpleging kunnen worden verbonden. Die kunnen direct van invloed zijn op het slachtoffer. Zo kan een gebieds- of contactverbod van groot belang zijn om ongewenste confrontaties tussen het slachtoffer en de tbs’er te voorkomen bij terugkeer in de maatschappij.

Wilt u geen belangrijk juridisch nieuws meer missen?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Over de auteur

redactie Mr.

redactie Mr.

Recente vacatures

Recente vacatures

Winkelmand