Partnerbijdrage van

Tweede Kamerleden vinden elkaar in debat over schuldenaanpak

Van een centraal incassobureau voor de hele overheid tot de invoering van een ‘omslachtigheidstoets’. En van het risico van kopen op afbetaling tot de rol van de rechter bij onbetwiste vorderingen. Het kwam allemaal aan de orde in het debat ‘Schulden in perspectief’. De brede blik op de Nederlandse schuldenproblematiek leverde interessante openingen op. Rode draad: de overheid moet het veel simpeler maken en daar moeten alle betrokkenen samen mee aan de slag.

Delen:

Share on linkedin
Share on twitter
Share on facebook
Share on whatsapp
Share on email

Het debat vond op donderdag 11 maart plaats in de Glazen Zaal in Den Haag en was georganiseerd door de KBvG. Bij de uitvoering van hun werk hebben gerechtsdeurwaarders te maken met het hele speelveld van schulden en zien ze dat er veel beter kan. “En als je dan een visie en ideeën hebt, is het belangrijk die ook te delen”, aldus Michaël Brouwer in zijn welkomstwoord. “Maar nog veel belangrijker: we willen er het gesprek over aangaan. Samen moeten we uiteindelijk structurele keuzes maken om de schuldenaanpak te verbeteren.” 

Om mee te denken over die keuzes had de KBvG vier Tweede Kamerleden uitgenodigd: Jeroen van Wijngaarden (VVD), Marijke van Beukering-Huijbregts (D66), Jasper Van Dijk (SP) en René Peters (CDA). Zij gingen met elkaar in debat aan de hand van vier stellingen op het vlak van schulden en invordering (zie kader).

Overheid maakt het zelf te ingewikkeld

Een rode draad in het debat was de complexiteit van ‘het systeem’. En dan met name de rol van de overheid, die mensen uit de schulden probeert te helpen, maar tegelijkertijd ook schuldeiser en -inner is. Jasper van Dijk zou dan ook graag zien dat de mogelijkheid onderzocht wordt van een onafhankelijke gerechtsdeurwaarder voor alle invorderingen, dus ook voor schulden aan de overheid. “Een mooie taak voor het nieuwe kabinet.” Marijke van Beukering vindt deze stap te ver gaan, maar pleit met haar partij wel voor een centraal incassobureau dat de hele overheid vertegenwoordigt. “Want we hebben het systeem inderdaad veel te ingewikkeld gemaakt. Mensen die recht hebben op toeslagen, durven het soms niet eens meer aan te vragen.”

Jeroen van Wijngaarden benadrukte de belangrijke rol van gemeenten, die vaak het beste weten waar sprake is van sociale problematiek, zoals jeugdzorg of bijstand. “Maar ook de gerechtsdeurwaarder kunnen we nog veel beter benutten. Die zit er met zijn neus bovenop en heeft tegelijkertijd vaak een goed overzicht van schulden.” Ook René Peters pleit voor een beter, centraal overzicht van schuldsituaties, maar wil niet te snel aan een stelselwijziging denken: “Laten we de dingen om te beginnen vooral goed doen. We hebben als overheid soms last van een ‘rechtmatigheidsfetish’; willen alles tot achter de komma regelen. In plaats daarvan zouden we meer aandacht moeten hebben voor wat er achter de voordeur gebeurt.”

Meer geld of andere manier van werken

Het debat werd via de livestream bijgewoond door zo’n 160 professionals uit het werkveld en andere geïnteresseerden. Gedurende het debat konden zij ook vragen stellen. Zo stelde een kritische kijker vraagtekens bij de rol van gemeenten als centraal punt voor gezinnen met schuldhulp; kunnen zij dat wel aan met de tekorten die ze nu al hebben? De ervaring leert immers dat er steeds minder geld van de Rijksoverheid naar gemeenten gaat. “En daarom is het zo goed dat er verkiezingen zijn”, reageerde Jasper van Dijk gevat. Wat Marijke van Beukering betreft is het niet per se een kwestie van meer geld, maar van een andere manier van werken. “Daarom pleiten wij ervoor het minnelijke traject en het wettelijke schuldsaneringstraject samen te voegen. Er gaat nu zó veel tijd verloren aan het overleggen, overdragen en het wachten op elkaar…”

René Peters – in het verleden zelf wethouder, net als Marijke van Beukering – vindt dat gemeenten soms best wat meer visie mogen tonen. “Gemeenten smijten nu soms met geld in de richting waar ze problemen vermoeden, terwijl de echt grote problemen daardoor blijven liggen. Als je investeert in schuldhulp, weet je dat je dat geld terug kunt verdienen op bijvoorbeeld de Wmo of de jeugdzorg.” 

Actieve rol in formatie

Aan het slot van de bijeenkomst gaven alle Kamerleden aan wijzer te zijn geworden van het debat. Jasper van Dijk liet zelfs weten dat zijn politieke tegenpool Jeroen van Wijngaarden best deel uit mag maken van een nieuw kabinet. “Want die heeft vanmiddag verstandige dingen gezegd.”
Inmiddels zijn de verkiezingen achter de rug en is duidelijk hoe de nieuwe politieke verhoudingen in de Tweede Kamer liggen. Bij het verschijnen van deze GDW.magazine is al een start gemaakt met de formatie van een nieuw kabinet. De KBvG wil in deze formatie een actieve rol spelen en heeft in dat kader ook een position paper gepubliceerd, met oplossingen die de hele invorderings- en schuldenketen ten goede komen.

De position paper ‘Schulden in perspectief’ is te downloaden op de website van de KBvG. Daar is ook het debat in zijn geheel terug te kijken en zijn interviews te lezen met de Kamerleden die deelnamen aan het debat.

De stellingen die centraal stonden in het debat, werden ieder ingeleid door een professional uit het werkveld van schulden en invordering. GDW.magazine vroeg hen kort terug te blikken op hun stelling en het debat.

Erik Dannenberg, voorzitter Divosa:
‘Wanbetalers? Het systeem is het probleem!’

“Ik was zeer dankbaar dat de KBvG me voor dit debat had uitgenodigd. Het was prettig om het perspectief van gemeenten te kunnen vertegenwoordigen en in te gaan op de 650.000 huishoudens in Nederland met problematische schulden. Zoveel mensen met problematische schulden in een land als Nederland; dat is geen optelsom van domme, onhandige of stoute mensen. Er is dan structureel iets mis. Daarvoor is echt aandacht en actie nodig.
Het was goed te merken dat de aanwezige partijen het eens waren over de urgentie van het schuldenprobleem en de complexiteit van het systeem. Het debat scheerde uiteraard langs de scherpe randjes van de partijprogramma’s, maar ik zag ook een oplossingsgerichte houding. Die is nodig is om met elkaar de extra klappen van de coronacrisis op te vangen. Als gemeenten spelen we hierbij een belangrijke rol; het is goed dat de KBvG ons weet te vinden. Ik reken erop dat ook de nieuwe Kamerleden straks niet schromen om onze input mee te nemen.”

Marc van Zanten, advocaat en curator bij CMS:
‘De gerechtsdeurwaarder moet zonder tussenkomst van de rechter kunnen invorderen’

“Bij mijn stelling heb ik een nieuwe procedure voorgesteld voor onbetwiste vorderingen, waardoor de gerechtsdeurwaarder – onder bepaalde voorwaarden en met waarborgen voor schuldenaren omkleed – de schuldeiser een executoriale titel kan verschaffen. Dit zal de rechterlijke macht ontlasten en de kosten verlagen voor zowel de schuldeiser als de persoon met schulden. Na het debat heb ik goede hoop dat deze procedure op de politieke agenda komt en ik lever daar waar mogelijk graag een verdere bijdrage aan.
Ook voor de andere besproken onderwerpen bleek dat de Kamerleden er serieus mee aan de slag willen. Ze erkenden de problemen die in de praktijk worden ervaren. Ik vind het dan ook goed dat de KBvG het initiatief tot dit debat heeft genomen. Gerechtsdeurwaarders kennen immers die praktijk. Als enige komen zij dagelijks aan de deur bij mensen met financiële problemen. De gerechtsdeurwaarder moet ervoor zorgen dat er daadwerkelijk recht gedaan wordt, voor zowel schuldeiser als schuldenaar.”

Joyce Walstra, bestuurslid MKB Nederland:
‘Prima, al die schuldhulp, maar ondernemers moeten gewoon hun geld krijgen’

“Omdat het bij de discussie over schulden vaak vooral gaat over de schuldenaar, wilde ik met mijn stelling aandacht vragen voor de rol van de schuldeiser. Het viel me op dat de discussie zich vooral toespitste op de gevolgen van de ‘platformeconomie’. Die haalt voor MKB’ers veel handel weg en heeft een destructieve werking; door hoog oplopende rentepercentages bij postorderbedrijven worden schulden steeds meer als handel gezien. Alle Kamerleden bleken het er over eens dat hier iets aan gedaan moet worden.
Minder aandacht ging uit naar de positie van het MKB als schuldeiser. Eigenlijk besteedt alleen de VVD hier in haar partijprogramma aandacht aan; die partij vindt bijvoorbeeld dat MKB’ers als schuldeisers dezelfde preferente positie moeten hebben als overheidsorganisaties. In het debat kwam de rol van de ondernemer als schuldeiser toch wat minder uit de verf. Dat geeft aan dat we hier nog mee aan de slag moeten, waarbij we graag samen optrekken met de gerechtsdeurwaarders. Dit debat was mijn eerste kennismaking met de KBvG, dus het is goed dat de link nu gelegd is.”

Michaël Brouwer, voorzitter KBvG:
‘Alleen onpartijdige gerechtsdeurwaarders mogen schulden invorderen’

“De overheid is zelf de grootste schuldeiser van Nederland, met allerlei verschillende gezichten en rollen. Er is daardoor geen duidelijke scheiding tussen de wetgevende, rechtsprekende en uitvoerende macht. Daarom heb ik in mijn stelling gepleit een onpartijdige gerechtsdeurwaarder aan te stellen voor alle schulden, die rekening kan houden met de belangen van zowel de persoon met schulden als die van de schuldeiser.
Hoewel er verschillend over deze oplossing gedacht werd, heb ik een aantal mooie openingen gehoord voor de toekomst. We willen de schuldenaanpak allemaal eenvoudiger maken en om dat voor elkaar te krijgen moeten we elkaar als partijen én als mensen weten te vinden.
Ook over de andere stellingen in het debat is een goede inhoudelijke discussie gevoerd. Het was voor het eerst dat de KBvG een verkiezingsdebat heeft georganiseerd en ik ben tevreden over de opbrengst. In twee uurtjes los je dit soort complexe problemen natuurlijk niet op, maar de basis is gelegd!”

Delen:

Share on linkedin
Share on twitter
Share on facebook
Share on whatsapp
Share on email
De Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders is een publiekrechtelijke beroepsorganisatie (pbo) met een verordenende bevoegdheid krachtens de Grondwet. Alle in Nederland gevestigde gerechtsdeurwaarders, waarnemend gerechtsdeurwaarders en…

Meer berichten van partner

Over Mr.

Mr. is hét platform voor juristen. Mr. bericht over actuele zaken in de juridische wereld en belicht en becommentarieert deze vanuit een onafhankelijke positie. Mr. richt zich op alle in Nederland actieve juristen en WO-rechtenstudenten..

Volg MR. op social media

Service menu

Contactgegevens

Uitgeverij Mr. bv
Paul Krugerkade 45
2021 BN Haarlem
Uitgever: Charley Beerman
E-mail: beerman@mr-magazine.nl

Scroll naar top