Partnerbijdrage van

Uitspraken: waarom moeilijk doen als het leesbaarder kan?

Recht en taal zijn innig met elkaar verstrengeld. Het is niet voor niets dat David Mellinkoff in 1963 zijn boek Language of the Law schreef: ‘Law is a profession of words.’ Hoewel de norm voor rechters bij het schrijven van uitspraken tegenwoordig ‘klare taal’ is, blijkt dit in de praktijk vaak nog niet toegepast te worden.

Delen:

Share on linkedin
Share on twitter
Share on facebook
Share on whatsapp
Share on email

Burgers vragen zich soms zelfs af of de binnengekomen uitspraak wel over hun zaak gaat. Dit voorbeeld laat onder andere de noodzaak zien van begrijpelijke uitspraken. Mede hierom heeft de politiek aan de ‘B1-bel’ getrokken. Teksten moeten voor een ieder leesbaar zijn door het gebruik van korte zinnen, begrijpelijke woorden en een logische opbouw.

Het juridisch taalgebruik is ten opzichte van vijftig jaar geleden al flink vereenvoudigd. Om de huidige stand van zaken te bepalen, gingen we in gesprek met Anita van den Bosch-de Gier. Anita is vakredactielid bij Hoffelijk Juridisch en zet zich al jarenlang in voor het leesbaar maken van juridische teksten.

Waarom schrijven rechters eigenlijk van die ingewikkelde uitspraken?

“Rechters richten hun uitspraken voornamelijk op juridisch geschoolden. Het uitgangspunt hierbij is dat leken voor extra uitleg bij hun advocaat of de persrechter terecht kunnen. Daarnaast schrijft een rechter een uitspraak vanuit het geldend recht. Een rechter heeft hierbij een grondwettelijke en verdragsrechtelijjke plicht om zijn uitspraak te motiveren (artikel 121 Gw en artikel 6 EVRM). Hiervoor gebruikt een rechter verwijzingen vanuit wetteksten en leerstukken en die zijn al ingewikkeld.

Daar komt bij dat het ook gewoon lastig is om van een oude manier van schrijven af te wijken: we doen het altijd al zo en de beroepsgroep begrijpt het toch? Het is voor rechters het meest praktisch om op dit taalniveau te schrijven. De drempel om het anders te gaan doen is daarmee een stuk hoger geworden, to stand out from the crowd.

Een deel van die drempel wordt misschien wel gevormd doordat het makkelijk is en snel werkt om bepaalde onderdelen in een uitspraak te copy pasten. Jonge stafjuristen, die de uitspraken schrijven, vallen hier op terug wanneer zij houvast zoeken en rechters houden ze niet tegen.[1] De werkdruk van rechters is immers al enorm”.

Het is overigens niet alleen de taal die de uitspraken ingewikkeld maakt. Ook de structuur van zinnen in uitspraken bevorderen de leesbaarheid niet: de zinnen zijn vaak lang, omslachtig en bevatten veel bijzinnen, aldus Anita.

Wil je meer lezen over waarom teksten volgens Anita eenvoudiger geschreven moeten worden en hoe we daar met elkaar voor kunnen zorgen? Lees dan het hele artikel op onze website.

Delen:

Share on linkedin
Share on twitter
Share on facebook
Share on whatsapp
Share on email
Hoffelijk Juridisch is de innovatieve juridische opleider om jouw professionele kennis en kunde te ontwikkelen en onderhouden. Met ons vernieuwende opleidingsconcept Permanent Actueel blijf…

Meer berichten van partner

Andere interessante artikelen uit dit thema:

Over Mr.

Mr. is hét platform voor juristen. Mr. bericht over actuele zaken in de juridische wereld en belicht en becommentarieert deze vanuit een onafhankelijke positie. Mr. richt zich op alle in Nederland actieve juristen en WO-rechtenstudenten..

Volg MR. op social media

Service menu

Contactgegevens

Uitgeverij Mr. bv
Paul Krugerkade 45
2021 BN Haarlem
Uitgever: Charley Beerman
E-mail: beerman@mr-magazine.nl

Scroll naar top