Mr. van de week

Katelijne van Barneveld over spanningen tussen erfgenamen

Katelijne van Barneveld

Mr. van de week is Katelijne van Barneveld-Peters, erfrechtadvocaat bij Van Barneveld Advocaten in Oosterbeek en voorzitter van de Vereniging Erfrecht Advocaten Nederland (VEAN). De VEAN organiseerde 22 maart voor het eerst de Dag van het Erfrecht.

Waarom wordt de Dag van het Erfrecht door advocaten georganiseerd, en niet door notarissen?
Omdat de VEAN als eerste op het idee kwam om die dag in het leven te roepen. Ik heb evenwel al op LinkedIn gezien dat ook notarissen hebben meegelift op het bestaan deze dag. Prima!

Uit een enquête onder de leden van de VEAN bleek dat het aantal erfrechtzaken fors toe is genomen. Wordt er steeds meer geruzied tussen erfgenamen, of is men mondiger geworden? 
Allebei. Er zijn een hoop factoren te noemen die hebben bijgedragen aan de vlucht die het erfrecht de afgelopen jaren heeft genomen. Om te beginnen werd het door de echtscheidingswet in 1971 makkelijker om te scheiden, als gevolg waarvan het aantal echtscheidingen is verveelvoudigd. Veel van die mensen zijn weer een nieuwe relatie aangegaan, met als gevolg een enorme toename in het aantal samengestelde gezinnen. Het gevolg hiervan is weer dat er sprake is van een lagere gunfactor en complexere nalatenschappen. Daarnaast zijn de familiebanden in het algemeen losser geworden, is de welvaart toegenomen, is de vermogende babyboomgeneratie nu op leeftijd aan het komen, zijn de mensen inderdaad mondiger geworden en hebben we weer een crisis achter de rug, waardoor er bij de kinderen meer incentive is om ruzie te maken over geld. Spanningen ontstaan echter vooral ook omdat ouders hun kinderen steeds vaker financieel ongelijk behandelen.

Vooral de legitieme portie geeft veel aanleiding tot procederen. Afschaffen dan maar, die legitieme? 
Als voorzitter van de VEAN kan ik er bezwaarlijk een standpunt over innemen, maar ik persoonlijk vind het geen vanzelfsprekendheid dat kinderen van het vermogen van hun ouders mogen profiteren. Anderzijds ga je ook de verplichting aan om voor je kinderen te zorgen als je ze op de wereld zet. Ik zou dus voorstander zijn van een tussenvariant waarbij de mogelijkheid om een kind volledig te mogen onterven in bepaalde omstandigheden toegestaan wordt. Bijvoorbeeld alleen als een kind al volwassen is en als hij of zij strafrechtelijk veroordeeld is voor een misdrijf. Of misschien als iemand al jarenlang niet meer thuis is geweest, of in het geval van ernstige en/of langdurige verslaving of verkwisting. Maar ja, wat is lang, wat is ernstig en wat is langdurig? Dat maakt het lastig, waar trek je dan de grens?

Testamenten zijn tegenwoordig veel ingewikkelder dan vroeger, en bieden de erfgenamen allerlei keuzes. Is dat ook reden voor procederen? 
De reden dat er over testamenten wordt geprocedeerd is volgens mij vooral dat kinderen niet begrijpen of willen begrijpen waarom ze onterfd zijn of waarom hun broer of zus meer krijgt dan zij. Ze trekken dan in twijfel of vader of moeder nog wel wist wat hij of zij deed toen het betreffende testament werd gemaakt. Ook wordt de in het testament geuite bedoeling van vader of moeder in twijfel getrokken, waardoor er wordt geprocedeerd wordt over de uitleg van het testament. Of dat komt doordat de testamenten ingewikkelder zijn geworden vraag ik me af.

U begon uw loopbaan als kandidaat-notaris en stapte toen over naar de advocatuur. Is het interessanter om een testament aan te vechten dan om het op te stellen? 
Het is absoluut boeiend om de laatste wil van een cliënt goed in woorden te vangen en een testament op te stellen dat recht doet aan zijn of haar wensen, maar ik vind het nog leuker om te proberen daaraan te gaan peuteren als daar reden toe is.

Als u het voor het zeggen had dan…? 
Dan zou de driedaagse werkweek worden ingevoerd.

Wat is het hoogtepunt in uw juridische carrière? 
Dat ik bij het gerechtshof Den Haag aan het werk mocht als raadsheer-plaatsvervanger. Dat is voor mij de kers op de taart.

Wie of wat is in uw juridisch bestaan uw bron van inspiratie? 
Mijn kinderen, alleen voor hen wil ik iemand zijn.

Welk boek las u het laatst? 
The long dry van Cynan Jones. Een eenvoudige toedracht met weinig ontwikkeling in de actie. De belangrijkste bewegingen vinden plaats in het hoofd van de personages. Er wordt voortdurend nagedacht, ingevoeld en gereflecteerd. Daar houd ik erg van, zowel in boeken als in films. Daarnaast heb ik altijd wel een Ken Follett naast mijn bed liggen.

Met welke beroemdheid zou u een gevangeniscel willen delen? 
J.D. Salinger vooral, ik heb nog zoveel vragen naar aanleiding van zijn boeken, maar als het iemand onder de levenden moet zijn opteer ik voor de schrijfster Bregje Hofstede. Die heeft zo’n grappige en interessante blik op dingen dat het ook wel onderhoudend moet zijn in een cel te zitten met haar.

Lees meer over de studententijd van Katelijne van Barneveld-Peters.

Wilt u geen belangrijk juridisch nieuws meer missen?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Over de auteur

redactie Mr.

redactie Mr.

Recente vacatures

Recente vacatures

Winkelmand