Mr. van de week

Arjen Kampherbeek over de pannenkoekuitspraak

Mr. van de week is Arjen Kampherbeek (1964), advocaat/partner bij Van den Herik & Verhulst Advocaten (Rotterdam). Hij is een van de advocaten die, namens hun cliënt, aantoonde dat een pannenkoek geen gewone koek is.

Als u moet kiezen: een pannenkoek als lunch of een stapel koekjes als guilty pleasure bij de koffie?
Een pannenkoek is lekker en gezonder. In tegenstelling tot koekjes bevatten pannenkoeken geen of bijna geen suiker en geen boter. Naturel is een pannenkoek heerlijk, maar met een zoete of hartige toevoeging ook prima.

Nu serieus. Uw cliënt, een fabrikant van pannenkoeken, was niet aangesloten bij de Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Zoetwaren, zodat voor de werknemers geen pensioenpremie werd afgedragen. Waarom eigenlijk niet?
Mijn cliënte had destijds zorgvuldig onderzocht of zij onder een verplicht bedrijfstakpensioenfonds viel. Pannenkoeken en poffertjes vormen een grote afzonderlijke productgroep, niet behorend tot de productgroepen genoemd in het verplichtstellingsbesluit Bpf Zoetwaren. Zij zijn daar ook niet mee vergelijkbaar. Mijn cliënte mocht er dus op vertrouwen dat zij zich niet hoefde aan te sluiten. Het gaat erom dat het voor bedrijven voldoende duidelijk is wat hun verplichtingen zijn. In de kern van de zaak gaat het dus om het legaliteits- en rechtszekerheidsbeginsel. Mijn cliënte heeft bij een verzekeraar een pensioenregeling afgesloten. De werknemers hebben dus wel een pensioen, maar niet bij het Bpf Zoetwaren.

Waarom vond het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Zoetwaren dat uw cliënt daar wel onder zou moeten vallen?
Het Bpf betoogde dat een pannenkoek een soort koek is omdat het woord ‘koek’ immers in de naam voorkomt. Daarnaast vond Bpf dat de ingrediënten vergelijkbaar waren. Het achterliggende belang van het pensioenfonds is begrijpelijk. De Hoge Raad heeft geoordeeld dat het adagium ‘geen premie, wél pensioen’ geldt. Een werknemer uit een sector die onder een pensioenfonds valt kan rechtstreeks betaling van pensioen claimen ook al heeft de werkgever geen premie afgedragen. Een pensioenfonds moet dus goed opletten dat zij premies int bij bedrijven in de sector. Wanneer een werknemer van een pannenkoekenproducent pensioen claimt bij het Bpf Zoetwaren, moet het pensioenfonds kunnen uitleggen dat er geen pensioenclaim is omdat de productie van pannenkoeken niet onder de zoetwarenindustrie valt. Met een rechterlijke uitspraak is die duidelijkheid er en loopt het pensioenfonds geen risico meer. Probleem is wel dat pensioenfondsen vanwege dit risico geneigd zijn om de werkingssfeerbepalingen van een verplichtstellingsbesluit te extensief uit te leggen, wat dus tot procedures leidt die zowel voor de bedrijven als voor de pensioenfondsen belastend zijn.

Wat is nou het essentiële verschil tussen een koek en een pannenkoek, volgens de kantonrechter?
De verschillen zijn legio en goed opgesomd in de uitspraak. Kort samengevat komt het erop neer dat een pannenkoek zowel qua uiterlijk, gebruik, ingrediënten en wijze van productie niet vergelijkbaar is.

Is het laatste woord erover nu gesproken of verwacht u dat de wederpartij in appèl gaat?
Ik hoop dat het laatste woord hierover is gesproken. De kantonrechter heeft de uitspraak goed gemotiveerd. Ik ga ervan uit dat ook het pensioenfonds zijn doel bereikt heeft, te weten het verkrijgen van duidelijkheid.

Wat heeft u van deze casus opgestoken?
Een bevestiging dat een goede voorbereiding samen met de cliënt loont. Daarnaast weet ik nu alles over de productie en de samenstelling van pannenkoeken en poffertjes.

Als u het voor het zeggen had dan…
… zou ik de waardering voor een goed compromis in de politiek laten terugkeren. Dat brengt ons verder. Bovendien zou ik per direct de vergoedingen voor gefinancierde rechtshulp verhogen. Dat is essentieel in een rechtsstaat.

Wat is het hoogtepunt in uw carrière?
Ik ben niet zo van de grote hoogtes en de diepe dalen. Ik ben al bijna dertig jaar verbonden aan Van den Herik & Verhulst Advocaten en ontleen blijvend plezier aan het werken binnen een kwalitatief goed kantoor met kantoorgenoten die enthousiast zijn over het recht en meer van de inhoud zijn dan van de ijdelheid. Wij hebben veel werkplezier en mooie zaken op een goed niveau.

Wat of wie is voor u een bron van inspiratie?
Ik heb geen specifieke inspiratiebron. Heldenverering is mij sowieso vreemd. Ik kan geïnspireerd raken door goede andere advocaten en rechters, die vriendelijk en bij voorkeur met humor maar wel scherp, hun zaken behandelen.

Wat is niet over u bekend, dat wel interessant is?
Ik hou meer van zeilboten dan van auto’s en spaar boekenweekgeschenken (ik heb ze allemaal sinds 1931).

Wat heeft u met kastelen?
Ik heb niets bijzonders met kastelen, maar ben wel bestuurslid van de Stichting Het Kasteel van Rhoon, die als doelstelling heeft het Kasteel van Rhoon als monument te behouden en culturele activiteiten te organiseren. Dat is een leuke en nuttige functie in de gemeente waar ik woon.

Welk boek las u het laatst?
Eén van de laatste boeken die ik las was het boekenweekgeschenk 2019, Jas van belofte, van Jan Siebelink. NRC omschreef dit boekje als ‘een werkje dat slechts uitblinkt in zelfgenoegzaamheid’. Wij hebben op kantoor gelukkig geen advocaten voor wie die kwalificatie geldt.

Met welke beroemdheid zou u een gevangeniscel willen delen?
Met Bouwe Bekking, die acht keer de Volvo Ocean Race heeft gezeild. Ik hou erg van zeilen en hij lijkt mij een interessante gesprekspartner en stabiele man die in lastige situaties het hoofd koel houdt en in staat is met anderen in een kleine ruimte zonder privacy te verblijven. Dat is positief in een gevangeniscel, hoewel het mij vreselijk lijkt in zo’n cel te moeten verblijven.

Wilt u geen belangrijk juridisch nieuws meer missen?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Over de auteur

redactie Mr.

redactie Mr.

Recente vacatures

Recente vacatures

Winkelmand