Mr. van de week: Conny Rijken

Delen:

‘Opengooien van de grenzen nooit de enige oplossing voor mensenhandel’

Conny RijkenConny Rijken is benoemd tot hoogleraar Human Trafficking and Globalisation (mensenhandel en globalisering) aan Tilburg University. Ze studeerde internationaal Recht aan de Universiteit van Utrecht en Tilburg University.

Mensensmokkel: een super actueel thema, waarover al veel is gepubliceerd. Wat is de belangrijkste bijdrage die u wilt leveren de komende jaren?

Kern van de leerstoel is mensenhandel in de internationale context. Bij mensenhandel staan dwang en uitbuiting centraal. Mensensmokkel is het illegaal over de grens brengen van personen, al dan niet uit winstbejag. Mensenhandel kan voorafgegaan worden door mensensmokkel, en mensensmokkel en mensenhandel kunnen elkaar overlappen. Vandaar dat de termen ook vaak door elkaar worden gehaald terwijl het twee verschillende fenomenen zijn. De belangrijkste bijdrage die ik de komende jaren wil leveren is drieledig. Ten eerste het beter begrijpen van de invloed van globalisering op mensenhandel. Ten tweede het nader juridisch afbakenen van het begrip uitbuiting; wanneer gaat slecht werkgeverschap over in uitbuiting? En ten derde; het versterken van de positie van slachtoffers van mensenhandel op nationaal, Europees en internationaal niveau.

Gaat u zich opstellen als activistisch hoogleraar die de uitwassen wil bestrijden?

Ik wil me onder meer richten op het versterken van de juridische positie van slachtoffers en het begrijpen van de rol van verschillende actoren om praktijken van uitbuiting te voorkomen. Ik geloof niet dat dit activistisch is.

Gaan we u straks in de nieuwsmedia terugzien als de absolute expert op dit gebied?

Mensenhandel vindt plaats binnen nationale, Europese en internationale context en de aanpak vindt ook op deze drie niveaus plaats. Genoeg dus voor meerdere experts op dit gebied.

Als je een wetenschapper vraagt, wat we kunnen doen tegen mensenhandel, is negen van de tien keer het antwoord: grenzen opengooien. Is dat ook uw antwoord?

Het opengooien van de grenzen kan nooit de enige oplossing zijn voor mensenhandel, noch voor mensensmokkel. Mensenhandel vereist een geïntegreerde aanpak waarin het strafrechtelijk, arbeidsrechtelijk, mensenrechtelijk en migratierechtelijk perspectief samenkomen en op elkaar zijn afgestemd.

Als u het voor het zeggen had dan?

Zou ik zorgen voor een club van kritische en scherpzinnige mensen om me heen op wie ik kan bouwen en die me een spiegel voor kunnen houden als het nodig is.

Wat is het hoogtepunt in uw juridische carrière?

Er zijn verschillende momenten en gebeurtenissen waar ik trots op ben. Ik heb bijvoorbeeld twee keer mogen spreken in de Hofburg in Wenen tijdens een high level meeting van de OVSE, en ben uitgenodigd door de VN special rapporteur mensenhandel om mee te denken over het thema due diligence en mensenhandel. En uiteraard zie ik mijn benoeming als hoogleraar als een absoluut hoogtepunt.

Wat of wie is in uw juridisch bestaan uw bron van inspiratie?

Ongelijkheid en machtsmisbruik of onderdrukking doen een appèl op mijn gevoel van rechtvaardigheid dat mij motiveert in mijn werk. Vele anderen die streden tegen ongelijkheid zijn voor mij een bron van inspiratie zoals verlichtingsfilosofen Rousseau en John Locke, maar ook William Wilberforce als leider van de antislavernij-beweging, Desiderius Erasmus en Karl Marx.

Welk wetsartikel vindt u het mooist? Welk wetsartikel het slechtst?

Mooist: artikel 2 van het Verdrag betreffende de Europese Unie over de waarden van de EU:

“De waarden waarop de Unie berust, zijn eerbied voor de menselijke waardigheid, vrijheid, democratie, gelijkheid, de rechtsstaat en eerbiediging van de mensenrechten, waaronder de rechten van personen die tot minderheden behoren. Deze waarden hebben de lidstaten gemeen in een samenleving die gekenmerkt wordt door pluralisme, non-discriminatie, verdraagzaamheid, rechtvaardigheid, solidariteit en gelijkheid van vrouwen en mannen.”

Slechtst: het wetsartikel mensenhandel 273f WvSr, het langste wetsartikel in het Wetboek van Strafrecht. Delen zijn overgenomen uit het internationale recht, delen stammen nog uit eerdere wetgeving met betrekking tot souteneurschap en vrouwenhandel, andere onderdelen zijn gebaseerd op verdragen uit de eerste helft van de vorige eeuw. Er is geen duidelijke strafbaarstelling van uitbuiting en ook ontbreekt een aparte strafbaarstelling van slavernij. Toch opmerkelijk voor een land als Nederland.

Welke juridische website raadpleegt u vaak?

Migratieweb.nl is een van mijn favorieten evenals Eur-lex.

Welk boek las u het laatst?

Blauwe maandag van Nicci French; lekker spannend boek om even in te ontsnappen. Daarvoor las ik Een Schitterend Gebrek van Arthur Japin. Hoe die man schrijft is fascinerend.

Met wie zou u een gevangeniscel willen delen?

Nou eigenlijk met niemand, lijkt me vreselijk om opgesloten te zitten. Maar als het dan toch zou moeten dan liefst met een beetje een vrolijk type.

Delen:

Het belangrijkste nieuws wekelijks in uw inbox?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Scroll naar boven