Dirk Visser over de balans tussen meer en minder merkenrecht bij Benelux-Hof

Mr. van de week is Dirk Visser, hoogleraar intellectueel eigendomsrecht aan de Universiteit Leiden en advocaat bij Visser Schaap & Kreijger. Hij was op 15 mei een van de sprekers tijdens de viering van het vijftigjarig bestaan van het Benelux-Gerechtshof in Luxemburg.

Delen:

foto: Didier Medaer

Heel erg bekend is het Benelux-Gerechtshof, dat bevoegd is voor de interpretatie van de rechtsregels die de Benelux-landen gemeen hebben, niet. Hoe belangrijk is het hof op het gebied van het intellectueel eigendomsrecht?
“Tot de eeuwwisseling was het hof heel belangrijk, omdat het de hoogste uitlegrechter was op het gebied van het merkenrecht. Die taak is inmiddels overgenomen door het Hof van Justitie van de EU. Sinds 2018 heeft het Benelux-Gerechtshof er echter een Tweede Kamer bij, die beslist over beroepen tegen de weigerings- en oppositiebeslissingen van het Benelux Bureau voor de Intellectuele Eigendom. Dat is een belangrijke nieuwe taak.”

Onder de titel ‘Meer en minder merkenrecht’ besprak u belangrijke rechtspraak van het Benelux-Gerechtshof op dit gebied. Wat valt op bij de uitspraken van het hof in de loop der tijd?
“In de eerste 25 jaar was er vooral aandacht voor de groei: kleuren, vormen en beschrijvende woorden konden als merk worden beschermd. De beschermingsomvang was ruim: iedere ‘associatie’ met het merk en iedere verwijzing naar het merk leverde merkinbreuk op. Dat was vermoedelijk in overeenstemming met de tijdgeest. Rond de eeuwwisseling kwam de bevoegdheid van het Benelux Bureau voor de Intellectuele Eigendom om beschrijvende woorden en functionele vormen ambtshalve te weigeren. Het Europese Hof en Benelux-Gerechtshof hebben het strenge beleid van het Bureau daarbij bevestigd. In 2019 wees het Benelux-Gerechtshof ook een belangrijk arrest in de zaak van Dom Perignon tegen de Belgische kunstenaar en galeriehouder Cedric Peers, waarbij de kunstvrijheid prevaleerde. Zie ‘Merk in kunstwerk mag’.”

Heeft het Benelux-Gerechtshof een goede balans gevonden tussen ‘meer’ en ‘minder’ merkenrecht?
“Ja. Het hof heeft nu ook oog voor de vrijheid van mededinging, de vrijheid van de kunst en de vrijheid van de taal.”

Heeft u tijdens de jubileumviering nog interessante kennis op andere rechtsgebieden opgedaan?
“Ja, de Gentse hoogleraar procesrecht Piet Taelman hield een interessant verhaal over het recht ten aanzien van dwangsommen, waarvan veel mensen ook niet weten dat het op Benelux-niveau is geharmoniseerd. En secretaris-generaal van de Benelux Unie Frans Weekers vertelde over de pyro-pass en de bijbehorende Benelux-regelgeving aan de hand waarvan de verkoop van zwaar vuurwerk kan worden  gecontroleerd.”

Komt u als advocaat vaak bij het hof, of zijn er andere gerechten waar u vaker procedeert?
“Niet zo vaak. Ik procedeer vaker bij de rechtbanken in Amsterdam, Den Haag en Midden-Nederland en de bijbehorende gerechtshoven.”

Wie of wat is in uw juridisch bestaan uw bron van inspiratie?
“Mijn studenten, mijn cliënten, Oliver Wendell Holmes Jr. (“The prophecies of what the courts will do in fact, and nothing more pretentious, are what I mean by the law”), Edward Bennett Williams (“I represent the situation”) en last but not least mijn Leidse leermeester, voorganger en vriend Feer Verkade die deze week tachtig wordt en met wie ik, samen met Jaap Spoor, werk aan een nieuwe druk van ons handboek Auteursrecht. Feer Verkade was in 1975 overigens ook als advocaat betrokken bij de allereerste zaak bij het Benelux Gerechtshof, de zaak Claeryn/Klarein.”

Wat is niet over u bekend dat wel interessant is?
“Ik kan aardig jongleren met drie ballen.”

Welk boek las u het laatst? 
Your Face Belongs to Us −The Secretive Startup Dismantling Your Privacy van Kashmir Hill. ‘Totaal fascinerend en angstaanjagend over het bedrijf Clearview AI dat een database heeft waarmee zo ongeveer de gezichten van alle wereldbewoners kunnen worden herkend. Fantastisch voor de opsporing, doodeng bij veel ander gebruik. Zou iedere jurist die geïnteresseerd is in informatietechnologie moeten lezen.”

Met welke beroemdheid zou u een gevangeniscel willen delen?
Ik heb tijdens mijn studie een kwartier in de cel gezeten voor het illegaal plakken van affiches voor een studentenconcert. Dat was genoeg. Vorige week zat ik in Luxemburg tijdens het diner naast Koen Lenaerts, de president van het Hof van Justitie van de EU, en Beatrijs Deconinck, de eerste voorzitter van het Hof van Cassatie van België. Dat was geen straf.”

Als u het voor het zeggen had, dan…?
Dan zou ik polarisatie verbieden. Een belangrijke bron van polarisatie is dat Facebook c.s. polarisatie aanmoedigen omdat het geld oplevert. Extreme uitingen leveren de meeste reacties en dus de meeste reclame-inkomsten op.  Slecht nieuws verkoopt beter dan goed nieuws en nepnieuws verkoopt beter dan echt nieuws. Dus pushen de sociale mediabedrijven via hun algoritmes negatief nepnieuws. Zie daarover ‘An Ugly Truth. Inside Facebook’s Battle for Domination’ van Cecilia Kang en Sheera Frenkel. De verantwoordelijkheid van deze sociale mediabedrijven is enorm.”

Delen:

Het belangrijkste nieuws wekelijks in uw inbox?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Meest gelezen berichten

Van onze kennispartners

Juridische vacatures

Ministerie van Justitie en Veiligheid zoekt een

Scroll naar boven