Eelco Moerman over theorie en de praktijk van de rechtsbescherming

Mr. van de week is Eelco Moerman, familierechter in de rechtbank Rotterdam. Vanaf 1 juni is hij ook, voor een dag in de week, bijzonder hoogleraar Rechtspraak in Theorie en Praktijk aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Delen:

Eelco Moerman over theorie en de praktijk van de rechtsbescherming - Mr. Online
Eelco Moerman

Onze felicitaties met uw benoeming tot hoogleraar! Een complete verrassing? Of heeft u al langer die ambitie?
“Bedankt! Theorie en praktijk hebben mij altijd al beide geboeid. Na de afronding van mijn proefschrift heb ik gewerkt bij het wetenschappelijk bureau van de Hoge Raad. Dat vond ik een prachtige functie, omdat daar theorie en praktijk samenkwamen. Toen ik de overstap maakte naar de rechterlijke macht, kon ik via het schrijven van artikelen mijn wetenschappelijke ambities kwijt. En met deze benoeming krijg ik het beste van twee werelden: de rust en ruimte om het recht te overdenken aan de universiteit en de dagelijkse dynamiek van de zittingszaal.”

Gaat u onderzoek doen – en waarover dan – of staat u ook tegenover studenten in de collegezaal?
“Gelukkig hoef ik niet te kiezen en mag ik het allebei doen. De leerstoel is gericht op rechtsbescherming in de praktijk en het mooie is dat ik daaraan mijn eigen invulling mag geven. Ik ga mij de komende jaren richten op de rechtsbescherming van kwetsbare groepen. In mijn vakgebied, het personen- en familierecht, kan je dan bijvoorbeeld denken aan de positie van kinderen. Wordt hun stem voldoende gehoord in de zittingszaal? Uit reflectierapporten van de rechtspraak blijkt dat er op dat vlak nog werk aan de winkel is. Maar ook in andere rechtsgebieden speelt de rechtsbescherming een rol, zoals de kwetsbare positie van arbeidsmigranten in het arbeids- en huurrecht en bij de positie van de slachtoffers van de toeslagenaffaire. Met die thema’s ga ik niet alleen aan de slag in mijn onderzoek, maar ook in de collegezaal. Ik wil studenten een beter beeld geven van rechtsbescherming in de praktijk.”

U heeft nu twee verschillende toga’s in de kast hangen. U kiest toch wel steeds voor de juiste?
“Haha, daar moet ik goed op letten! Mijn rechterstoga heeft een blauwe binnenkant. Dus voor de binnenkant van de andere toga kan ik allicht een andere kleur kiezen. De Rotterdamse kleuren wit en groen lijken mij wel passend.”

U bent niet de enige hoogleraar Rechtspraak in Nederland. Wat maakt uw leerstoel anders dan die van uw collega’s in den lande?
“Dat klopt, ook in enkele andere rechtbanken vervullen collega’s een vergelijkbare rol. Het mooie is dat die leerstoelen allemaal een eigen invulling hebben. De collega’s werken bijvoorbeeld in andere rechtsgebieden, of de leerstoel heeft een ander thema. Daarmee geeft elke collega met zijn of haar achtergrond een eigen invulling aan de betreffende leerstoel. Het kenmerkende aan de Rotterdamse leerstoel is wat mij betreft de nadruk op rechtsbescherming, bestudeerd vanuit en toegepast op de praktijk en dat allemaal binnen de context van de stad Rotterdam.”

‘Dwarsverbanden aanleggen tussen de faculteit en de rechtspraak’. Dat gaat behoren tot uw taak. Dat klinkt abstract, wat houdt dit heel concreet in?
“Kijk, daar kan ik mijn eerste vertaling van theorie naar praktijk maken! Zowel op de rechtenfaculteit als op de rechtbank is veel juridische kennis. Het is mooi als mijn collega’s op beide werkplekken elkaar straks nog meer weten te vinden. Daarvoor zijn overigens al stappen gezet. Een mooi voorbeeld is de ontwikkeling van de Rotterdamse schaal, waarin aan strafrechters handvatten worden gegeven voor het toekennen van schadevergoedingen aan benadeelde partijen. Daar kwamen theorie en praktijk heel goed samen. Ik wil gaan bijdragen aan meer van dat soort samenwerkingen. Zo kunnen de uitdagingen in de zittingszaal een inspiratie vormen voor onderzoekers en andersom kan de wetenschap met onderzoek de rechtspraak verder helpen.”

Voor 1 juni, de dag dat u als hoogleraar begint, was er geen bijzonder hoogleraar die een verbindende rol kon spelen tussen de Erasmus School of Law en de rechtbank Rotterdam. Wat hebben we al die tijd gemist?
“Beide instanties wisten elkaar gelukkig ook hiervoor al goed te vinden. Zo organiseren zij samen met het Openbaar Ministerie en de advocatuur de opening van het juridisch jaar. Maar deze leerstoel is echt een springplank voor nog meer samenwerking. Ik hoop dat de deuren van de rechtbank nog verder opengaan voor studenten en dat wetenschappers en rechters elkaar blijvend inspireren.”

Wie of wat is uw bron van inspiratie?
“Olympische sporters die jarenlang buiten het zicht van de camera trainen om op één moment te pieken. Wat een toewijding!”

Wat is niet over u bekend wat wel interessant is?
“Tijdens mijn studententijd heb ik meegedaan aan het televisieprogramma Lingo. Gelukkig staan de beelden niet meer online…”

Wat is uw guilty pleasure?
“Als eind augustus de eerste chocoladekruidnoten in de winkel liggen, sla ik altijd een kilozak in.”

Wat staat op uw bucketlist?
“Vloeiend Frans spreken.”

Welk boek las u als laatste?
De kinderwet van Ian McEwan. Het gaat over een minderjarige die een levensreddende bloedtransfusie weigert, wat uitmondt in een rechtszaak. Hoewel het fictie is, liet het mij nadenken over de dilemma’s waar je als kinderrechter voor kan komen te staan.”

Met welke beroemdheid zou u op en neer willen reizen tussen rechtbank en faculteit?
“David Attenborough. Hij is pas vanwege zijn honderdste verjaardag in het zonnetje gezet. Ik stel mij zo voor dat hij vanwege zijn leeftijd rustig aan zal lopen, waardoor ik alle tijd heb om zijn fascinerende verhalen over de natuur te horen.”

Als ik het voor het zeggen had, dan …
“… zou ik er alles aan doen om het vertrouwen in publieke instanties te doen toenemen. Dat is echt de basis van onze rechtsstaat.”

Delen:

Het belangrijkste nieuws wekelijks in uw inbox?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Scroll naar boven