Financieel-economisch strafrecht

Europa rules

Handel met voorwetenschap en marktmanipulatie zijn thema’s die de Europese Unie al jarenlang bezighouden. De bemoeienis met de wetgeving van de lidstaten op dit vlak is in de loop van de tijd steeds indringender geworden. Sinds kort schrijft de Europese wetgever de lidstaten hier niet alleen voor welke gedragingen zij strafbaar moeten stellen, maar ook op welk niveau de strafmaxima moeten liggen. Dat gaat ver. De traditionele opvatting dat het strafrecht van de lidstaten toch vooral een nationale aangelegenheid was en moest blijven, is op dit terrein verlaten.

Handel met voorwetenschap werd in Nederland in 1989 strafbaar gesteld. Het manipuleren van de koers van financiële instrumenten was al veel langer strafbaar. Beide delicten kenden vanouds een strafmaximum van twee jaar gevangenisstraf. Terwijl de reikwijdte van de delictsomschrijvingen in de laatste tien jaar drastisch werd verruimd, bleven de strafmaxima steeds ongewijzigd. Totdat de Europese Unie onlangs bepaalde dat een maximum van twee jaar gevangenisstraf niet genoeg is. Vier jaar gevangenisstraf is het minimum, zo staat te lezen in de jongste EU-richtlijn inzake marktmisbruik van 2014.

Nederland heeft deze oekaze braaf uitgevoerd. Onze wetgever heeft er zelfs nog een schepje bovenop gedaan. Het nieuwe strafmaximum is niet gesteld op vier, maar op zes jaar gevangenisstraf. Daarmee heeft het kabinet tot uitdrukking willen brengen dat het fraude krachtig wil aanpakken en de hier bedoelde vergrijpen ernstig vindt. Het staat genoteerd. Maar wat gaat het ons brengen?

Tot op heden heeft in ons land nog nooit iemand een gevangenisstraf hoeven ondergaan voor handel met voorwetenschap of marktmanipulatie. Men kan dus niet zeggen dat het oude strafmaximum ontoereikend was. Gevoegd bij de trend om zaken op dit terrein steeds vaker met bestuurlijke boetes af te doen, lijkt in de praktijk ook bepaald weinig behoefte te bestaan aan gevangenisstraf voor deze delicten.

Merkwaardig toch. Wellicht hebben we in Nederland eenvoudigweg nooit goed begrepen hoe ernstig dit soort gedragingen wel niet is. En misschien heeft het huidige kabinet nu als eerste het Europese licht gezien. Het is denkbaar. Maar voorlopig houd ik het erop dat we hier te maken hebben met een sterk staaltje symboolwetgeving.

Wilt u geen belangrijk juridisch nieuws meer missen?

Abonneer u op de Mr. nieuwsbrief: elke dinsdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld u direct aan en ontvang elke dinsdag de Mr. nieuwsbrief.

Over de auteur

Daan Doorenbos

Daan Doorenbos

Daan Doorenbos is partner bij Stibbe en hoogleraar ondernemingsstrafrecht aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

Reactie toevoegen

Klik hier om een reactie achter te laten

Recente vacatures

Recente vacatures

Winkelmand